Wykładzina to nie tylko element dekoracyjny, ale też ważny składnik komfortu w domu czy biurze. Tłumi dźwięki, ociepla wnętrze i sprawia, że pomieszczenie staje się bardziej przytulne. Niestety – jak każda powierzchnia tekstylna – łatwo chłonie zabrudzenia i plamy. Wylana kawa, ślady błota, tłuszcz czy czerwone wino potrafią zepsuć wygląd całego pomieszczenia. Dobra wiadomość jest taka, że większość takich zanieczyszczeń można skutecznie usunąć, jeśli podejdziemy do tego z głową. Warto więc wiedzieć, jak to zrobić krok po kroku, jakich błędów unikać i kiedy lepiej wezwać fachowców.
Zasada pierwsza – świeża plama? Działaj szybko!
Im szybciej zareagujemy, tym większe szanse na całkowite usunięcie plamy. Świeże zabrudzenia nie zdążyły jeszcze wniknąć głęboko we włókna, dlatego można je usunąć nawet samą wodą lub delikatnym roztworem czyszczącym.
Pierwszym krokiem jest osuszenie powierzchni – najlepiej przyłożyć papierowy ręcznik lub czystą ściereczkę i delikatnie dociskać. Nie pocieramy, bo w ten sposób tylko rozetrzemy plamę po większej powierzchni. Następnie sięgamy po roztwór wody z niewielką ilością delikatnego detergentu lub szarego mydła. Zawsze lepiej zacząć od łagodnych środków, zanim użyjemy mocniejszych preparatów.
Różne plamy, różne sposoby
Nie ma jednego uniwersalnego sposobu, który poradzi sobie z każdą plamą. To, jakiego środka użyjemy, zależy od rodzaju zabrudzenia i materiału, z jakiego wykonana jest wykładzina.
- Plamy z kawy lub herbaty
Tu sprawdzi się roztwór wody z octem (1 łyżka octu na szklankę wody). Nasączamy szmatkę i delikatnie przecieramy zabrudzenie od zewnątrz do środka, aby nie rozprowadzić go dalej. Po czyszczeniu warto przemyć miejsce czystą wodą i osuszyć ręcznikiem papierowym, aby usunąć resztki octu, które mogłyby pozostawić zapach. - Czerwone wino
Jeśli plama jest świeża, można ją natychmiast posypać solą, która wchłonie część płynu. Następnie przemyć wodą z kilkoma kroplami płynu do naczyń. Gdy plama nie znika, dobrze jest powtórzyć zabieg, a następnie użyć odrobinę zimnej wody gazowanej – dwutlenek węgla pomoże rozpuścić resztki barwnika. - Tłuszcz i oleje
Na tłuste plamy działa soda oczyszczona lub mąka ziemniaczana. Wystarczy posypać zabrudzenie, zostawić na kilkanaście minut, a potem odkurzyć. Jeśli tłuszcz zdążył wsiąknąć, można przemyć powierzchnię ściereczką zwilżoną w ciepłej wodzie z kroplą płynu do naczyń, a następnie dokładnie osuszyć. - Krew
Zawsze zimna woda – gorąca tylko utrwali plamę. Można dodać odrobinę mydła lub amoniaku. W przypadku zaschniętej krwi dobrze jest najpierw lekko zwilżyć plamę wodą i pozostawić na kilka minut, by zmiękła, a dopiero potem rozpocząć czyszczenie okrężnymi ruchami od brzegów do środka. - Błoto i ziemia
Najpierw pozwalamy im wyschnąć, a dopiero potem odkurzamy i ewentualnie przecieramy wilgotną szmatką. Jeśli po wyschnięciu wciąż widoczne są ciemne ślady, można użyć roztworu wody z odrobiną mydła w płynie, a po wyschnięciu przeczesać włókna wykładziny szczotką, by odzyskały pierwotną strukturę.
Czego unikać przy czyszczeniu wykładziny
Podczas czyszczenia wykładziny łatwo popełnić kilka prostych błędów, które później kończą się odbarwieniem lub uszkodzeniem włókien. Najgorsze, co można zrobić, to mocno pocierać plamę albo zalać ją dużą ilością wody – wtedy zabrudzenie tylko się rozleje, a materiał nasiąknie wilgocią. Zbyt mokra wykładzina długo schnie i może zacząć nieprzyjemnie pachnieć, a w skrajnych przypadkach nawet spleśnieć.
Kolejna sprawa to środki czyszczące. Nawet jeśli producent pisze, że preparat jest bezpieczny, zawsze warto zrobić próbę w niewidocznym miejscu – pod meblem, szafką albo w rogu pokoju. To banalny krok, ale może uratować wykładzinę przed odbarwieniem. Wystarczy nanieść odrobinę środka, poczekać, aż wyschnie, i sprawdzić, czy kolor pozostał bez zmian. Dopiero wtedy można przejść do właściwego czyszczenia.
Lepiej też unikać gorącego powietrza podczas suszenia – wysoka temperatura może utrwalić pozostałości detergentu albo zniszczyć włókna syntetyczne. Po zakończeniu czyszczenia najlepiej zebrać nadmiar wilgoci papierowym ręcznikiem i pozwolić wykładzinie wyschnąć w naturalny sposób.
Zbyt mokra wykładzina może długo schnąć, co prowadzi do nieprzyjemnego zapachu i rozwoju bakterii. Dlatego nawet jeśli pierzemy samodzielnie, warto na koniec dokładnie osuszyć powierzchnię np. ręcznikiem lub suszarką z chłodnym nawiewem.
Zanim użyjemy jakiegokolwiek środka do czyszczenia wykładziny, zawsze warto zrobić próbę w miejscu niewidocznym, np. pod szafką, łóżkiem albo kanapą. Wystarczy nanieść trochę preparatu, odczekać do wyschnięcia i sprawdzić, czy kolor lub faktura się nie zmieniły. Jeśli wszystko wygląda normalnie – można działać dalej. Ten prosty krok pozwala uniknąć odbarwień, smug i późniejszych pretensji, że coś się zniszczyło po czyszczeniu.
Profesjonalne pranie wykładzin – kiedy warto wezwać fachowców
Nie każdą plamę da się usunąć samodzielnie. Wykładziny biurowe, hotelowe lub dywanowe z długim włosiem potrafią wchłonąć brud głęboko w strukturę. Wtedy domowe metody nie wystarczą – potrzebny jest sprzęt ekstrakcyjny, który wypłukuje zanieczyszczenia i roztocza z wnętrza włókien.
Przykładem takiej firmy jest na przykład Wash Pan, która zajmuje się praniem wykładzin w Łodzi. Działa ona nie tylko na terenie miasta, ale też w okolicach, m.in. w Pabianicach, Zgierzu i Brzezinach. Firma korzysta z profesjonalnego sprzętu ekstrakcyjnego oraz bezpiecznych środków czyszczących, które skutecznie usuwają zabrudzenia, kurz, plamy i nieprzyjemne zapachy, dbając jednocześnie o stan włókien i koloryt materiałów. W ofercie Wash Pan znajdują się m.in. pranie wykładzin i dywanów w domach, biurach i szkołach, czyszczenie tapicerki meblowej i samochodowej, usuwanie trudnych plam, impregnacja tkanin, ozonowanie oraz antyalergiczne pranie materacy.
Jak dbać o wykładzinę po praniu?
Po skutecznym wyczyszczeniu wykładziny warto zadbać o jej utrzymanie. Najlepiej regularnie odkurzać, szczególnie w miejscach o dużym natężeniu ruchu. Dobrym pomysłem jest też impregnacja, która tworzy niewidoczną warstwę ochronną, utrudniającą wnikanie zabrudzeń.
Jeśli wykładzina jest narażona na częste użytkowanie, np. w biurze, hotelu czy lokalu usługowym, profesjonalne pranie co 6–12 miesięcy to najlepszy sposób na zachowanie świeżości, koloru i higieny.
W przypadku domowych wykładzin często wystarczy czyszczenie raz w roku, ale jeśli w domu są dzieci lub zwierzęta, warto robić to częściej.
